Τι είναι οι επιστρώσεις κατά του μπλε φωτός στους φακούς οράσεως

Μια επίστρωση κατά του μπλε φωτός είναι ένα λεπτό φιλμ πάνω στην επιφάνεια του φακού που απορροφά ή αντανακλά επιλεκτικά ένα μέρος του φωτός στην περιοχή περίπου 400-450 νανόμετρων, το τμήμα του ορατού φάσματος που ονομάζεται «μπλε-ιώδες». Δεν μπλοκάρει όλο το μπλε φως — αν το έκανε, η εικόνα θα φαινόταν έντονα κίτρινη.

Η τεχνική αυτή προϋπήρχε πολύ πριν γίνει δημοφιλής λόγω οθονών: χρησιμοποιείται εδώ και χρόνια και σε ενδοφακούς μετά από επέμβαση καταρράκτη, με στόχο να μιμηθεί τη φυσική φίλτρανση του φακού του ματιού.

Ονόματα όπως «Blue Control» είναι εμπορικές ονομασίες που χρησιμοποιούν εργαστήρια φακών για να περιγράψουν τη δική τους έκδοση επίστρωσης κατά του μπλε φωτός, συνήθως συνδυασμένη με αντιανακλαστική και αντιχαρακτική επίστρωση στο ίδιο πακέτο. Η τεχνολογία από πίσω —απορρόφηση συγκεκριμένου εύρους μήκους κύματος— είναι κοινή σε όλη τη βιομηχανία, ανεξάρτητα από το εμπορικό όνομα.

Στην πράξη, όταν ένας οπτικός σας προτείνει «φακό με επίστρωση κατά του μπλε φωτός», αναφέρεται στην κατηγορία προϊόντος, όχι απαραίτητα σε ένα συγκεκριμένο εμπορικό σήμα. Ποιο εργαστήριο φακών και ποια ακριβώς εμπορική ονομασία προσφέρει σήμερα ένα κατάστημα εξαρτάται από τους προμηθευτές φακών με τους οποίους συνεργάζεται τη δεδομένη περίοδο.

Αυτό σημαίνει και κάτι πρακτικό για τον καταναλωτή: δύο φακοί με διαφορετικά εμπορικά ονόματα επίστρωσης κατά του μπλε φωτός, από διαφορετικά εργαστήρια, μπορεί να έχουν πολύ παρόμοια πραγματική απόδοση. Η σύγκριση αξίζει να γίνεται με βάση το ποσοστό φιλτραρίσματος στο συγκεκριμένο εύρος μήκους κύματος που δηλώνει ο κατασκευαστής, όχι μόνο με βάση το όνομα του προϊόντος.

Η πιο ισχυρή διαθέσιμη έρευνα, μια ανασκόπηση Cochrane^[1] 17 τυχαιοποιημένων ελεγχόμενων μελετών, δεν βρήκε στατιστικά σημαντική διαφορά στην οπτική κόπωση, την ποιότητα ύπνου ή την υγεία του αμφιβληστροειδούς ανάμεσα σε ανθρώπους που φορούσαν φακούς με επίστρωση κατά του μπλε φωτός και σε όσους φορούσαν κανονικούς φακούς. Δεν βρέθηκε ούτε απόδειξη προστασίας του αμφιβληστροειδούς.

Η Αμερικανική Ακαδημία Οφθαλμολογίας συμφωνεί με αυτό το συμπέρασμα και δεν συστήνει ειδικά γυαλιά κατά του μπλε φωτός για χρήστες υπολογιστή, τονίζοντας ότι δεν υπάρχει επιστημονική απόδειξη πως το φως των οθονών προκαλεί μόνιμη βλάβη στα μάτια. Η οπτική κόπωση από οθόνες συνδέεται περισσότερο με μειωμένο ανοιγοκλείσιμο βλεφάρων και ξηροφθαλμία παρά με το ίδιο το φως.

Οι οπτικοί προτείνουν συχνά επίστρωση κατά του μπλε φωτός σε ανθρώπους που περνούν πολλές ώρες μπροστά σε οθόνες και αναφέρουν δυσφορία, όχι επειδή υπάρχει σιγουριά για ιατρικό όφελος, αλλά επειδή η επίστρωση συνήθως συνοδεύεται και από αντιανακλαστική προστασία που πραγματικά μειώνει τις ενοχλητικές αντανακλάσεις στην οθόνη. Η υποκειμενική άνεση που αναφέρουν πολλοί χρήστες είναι πραγματική, ακόμη κι αν δεν αποδίδεται αυστηρά στο φιλτράρισμα του μπλε φωτός.

Είναι έντιμο να πούμε ότι πρόκειται περισσότερο για επιλογή άνεσης παρά για ιατρική αναγκαιότητα. Αν σας ενδιαφέρει ειδικά η χρήση σε οθόνη υπολογιστή, δείτε την εμβάθυνση στο άρθρο blue filter γυαλιά για οθόνες και τη σύντομη γενική παρουσίαση στη σελίδα γυαλιά με φίλτρο μπλε φωτός.

Αποφασίστε με βάση την πραγματική σας άνεση και όχι μόνο το μάρκετινγκ: αν περνάτε πολλές ώρες σε οθόνη και βλέπετε πρακτικό όφελος από λιγότερες αντανακλάσεις, η επίστρωση είναι μια λογική, χαμηλού κινδύνου επιλογή άνεσης. Αν το κύριο κίνητρό σας είναι φόβος για «βλάβη» από τις οθόνες, η τρέχουσα έρευνα δεν στηρίζει αυτόν τον φόβο.

1. Ρωτήστε τι ακριβώς περιλαμβάνει η επίστρωση στο συγκεκριμένο κατάστημα σήμερα.

2. Εξετάστε αν σας ενδιαφέρει κυρίως η μείωση αντανακλάσεων ή το ίδιο το φιλτράρισμα μπλε φωτός.

3. Συζητήστε με τον οπτικό σας αν η οπτική σας κόπωση οφείλεται μάλλον σε ξηροφθαλμία ή λάθος συνταγή, πριν επενδύσετε σε ειδική επίστρωση.

Για ραντεβού και προσωποποιημένη συμβουλή, επικοινωνήστε μαζί μας από τη σελίδα επικοινωνίας.

Ναι, η επίστρωση κατά του μπλε φωτός σχεδόν πάντα πωλείται σαν μέρος ενός «πακέτου» μαζί με αντιανακλαστική επίστρωση και επίστρωση κατά των γρατζουνιών, όχι μόνη της. Αυτό σημαίνει ότι όταν συγκρίνετε προσφορές ανάμεσα σε καταστήματα, αξίζει να ρωτήσετε τι ακριβώς περιλαμβάνει το πακέτο, γιατί η ίδια εμπορική ονομασία μπορεί να σημαίνει διαφορετικό συνδυασμό επιστρώσεων ανά εργαστήριο φακών.

Ο συνδυασμός με αντιανακλαστική επίστρωση είναι αυτός που τελικά δίνει την πιο αισθητή, μετρήσιμη διαφορά στην καθημερινή χρήση —λιγότερη λάμψη από οθόνες και τεχνητό φωτισμό— ανεξάρτητα από το αν αποδίδεται στο φιλτράρισμα του μπλε φωτός ή στην ίδια την αντιανακλαστική στρώση.