Φακοί επαφής και αεροπλάνο: συμβουλές για το ταξίδι

Από Μαρία, Οπτικός-οπτομέτρηςΤελευταία ενημέρωση: 29 Σεπτεμβρίου 20264 λεπτά ανάγνωση

Με μια ματιά

Ο ξηρός αέρας της καμπίνας, η χαμηλή υγρασία και η μειωμένη πίεση κάνουν τους φακούς επαφής να νιώθονται σφιχτοί ή ενοχλητικοί, ειδικά σε πτήσεις άνω των τριών ωρών. Τεχνητά δάκρυα κατάλληλα για φακούς επαφής, ενυδάτωση και εναλλακτικά γυαλιά για μεγάλες πτήσεις βοηθούν να αποφύγετε τη δυσφορία.

Η καμπίνα αεροπλάνου έχει υγρασία συχνά κάτω από 10-20%, πολύ χαμηλότερη από ό,τι συνηθίζουν τα μάτια
Η δυσφορία με φακούς επαφής είναι πιο συχνή σε πτήσεις που διαρκούν πάνω από τρεις ώρες
Τεχνητά δάκρυα εγκεκριμένα για χρήση με φακούς επαφής βοηθούν στη διάρκεια της πτήσης
Πολλοί οπτομέτρες συστήνουν γυαλιά αντί για φακούς επαφής σε πολύωρες πτήσεις

Οι φακοί επαφής ενοχλούν συχνά στο αεροπλάνο επειδή η καμπίνα έχει πολύ χαμηλή υγρασία, μειωμένη πίεση και μειωμένο οξυγόνο σε σχέση με το έδαφος, κάτι που επιταχύνει την εξάτμιση των δακρύων στην επιφάνεια του ματιού. Το πρόβλημα γίνεται πιο αισθητό σε πτήσεις που διαρκούν πάνω από τρεις ώρες.^[1]

Γιατί με ενοχλούν οι φακοί επαφής μου στο αεροπλάνο;

Η καμπίνα ενός αεροπλάνου έχει τεχνητά ελεγχόμενη ατμόσφαιρα με χαμηλή υγρασία, συχνά κάτω από 10-20%, πολύ πιο ξηρή από ό,τι συνηθίζουν τα μάτια σας στο έδαφος. Αυτός ο ξηρός, συνεχώς ανακυκλούμενος αέρας επιταχύνει την εξάτμιση του δακρυϊκού υμένα πάνω στον φακό επαφής, κάνοντάς τον να νιώθεται σφιχτός, θολός ή ξένο σώμα στο μάτι.

Η μειωμένη ατμοσφαιρική πίεση και η μειωμένη διαθεσιμότητα οξυγόνου στην καμπίνα προσθέτουν επιπλέον καταπόνηση στο μάτι, ειδικά αν ήδη έχετε τάση για ξηροφθαλμία στην καθημερινότητά σας εκτός πτήσης.

Ποιες πτήσεις επηρεάζουν περισσότερο τους φακούς επαφής;

Το πρόβλημα γίνεται πιο έντονο σε πτήσεις που διαρκούν πάνω από τρεις ώρες, όπου η παρατεταμένη έκθεση στον ξηρό αέρα της καμπίνας αθροίζεται με την ώρα. Σε σύντομες πτήσεις εντός Ελλάδας ή στην Ευρώπη, οι περισσότεροι χρήστες δεν παρατηρούν σημαντική διαφορά.

Παράγοντες όπως η κατεύθυνση του αεραγωγού πάνω από τη θέση σας, η κόπωση από αϋπνία και η κατανάλωση αλκοόλ ή καφεΐνης κατά την πτήση επιδεινώνουν επιπλέον την ξηρότητα των ματιών, ανεξάρτητα από τη διάρκεια της πτήσης.

Τι βοηθάει όσο πετάω με φακούς επαφής;

Τα τεχνητά δάκρυα χωρίς συντηρητικά, εγκεκριμένα ειδικά για χρήση πάνω από φακούς επαφής, ανακουφίζουν την ξηρότητα κατά τη διάρκεια της πτήσης χωρίς να χρειάζεται να βγάλετε τον φακό. Χρησιμοποιήστε τα προληπτικά, πριν νιώσετε έντονη ενόχληση, και όχι μόνο όταν το πρόβλημα έχει ήδη ξεκινήσει.

Το να πίνετε νερό τακτικά κατά την πτήση και να αποφεύγετε τον αεραγωγό να φυσάει απευθείας στο πρόσωπό σας βοηθούν επίσης να διατηρηθεί σταθερό το δακρυϊκό στρώμα πάνω στον φακό.

Αξίζει να φορέσω γυαλιά αντί για φακούς επαφής στο ταξίδι;

Σε μεγάλες πτήσεις, πολλοί οπτομέτρες συστήνουν να φοράτε γυαλιά οράσεως αντί για φακούς επαφής, ώστε το μάτι να ξεκουράζεται από την ξηρότητα της καμπίνας χωρίς να χρειάζεται συνεχή χρήση σταγόνων. Δεν είναι υποχώρηση — είναι απλώς μια πιο άνετη επιλογή για τις συγκεκριμένες συνθήκες.

Αν προτιμάτε να έχετε και τα δύο διαθέσιμα, κρατήστε τα γυαλιά οράσεως στη χειραποσκευή σας, ώστε να μπορείτε να αλλάξετε στη μέση της πτήσης αν οι φακοί σας αρχίσουν να ενοχλούν.

Τι πρέπει να προσέξω με τα υγρά φακών επαφής στη χειραποσκευή;

Τα υγρά φακών επαφής και τα τεχνητά δάκρυα υπόκεινται στους γενικούς κανόνες μεταφοράς υγρών στη χειραποσκευή, που συνήθως περιορίζουν κάθε δοχείο σε μικρό όγκο. Προτιμήστε μικρά ταξιδιωτικά μπουκαλάκια του κατασκευαστή αντί να μεταγγίζετε υγρό σε άλλο δοχείο, για να αποφύγετε μόλυνση του διαλύματος.

Κρατήστε πάντα μαζί σας και μια θήκη φακών επαφής και ένα εφεδρικό ζευγάρι γυαλιά, ώστε να έχετε εναλλακτική λύση αν χαθεί αποσκευή ή αν αποφασίσετε στη μέση του ταξιδιού να βγάλετε τους φακούς σας.

Πώς προετοιμάζομαι πριν από μια μεγάλη πτήση;

Η προετοιμασία για μια πολύωρη πτήση με φακούς επαφής είναι απλή αλλά αξίζει να γίνει πριν φτάσετε στο αεροδρόμιο, όχι τελευταία στιγμή στην ουρά του ελέγχου. Τα παρακάτω βήματα καλύπτουν τόσο τη χειραποσκευή όσο και τη συμπεριφορά σας κατά την πτήση:

Βάλτε στη χειραποσκευή τεχνητά δάκρυα κατάλληλα για φακούς επαφής, μέσα στο επιτρεπόμενο μέγεθος δοχείου.
Κρατήστε στη χειραποσκευή ένα ζευγάρι γυαλιά οράσεως ως εναλλακτική, μαζί με θήκη και υγρό φακών αν χρειαστεί να τους βγάλετε.
Αποφύγετε να βάλετε καινούριους φακούς επαφής ή νέο τύπο φακού την ημέρα της πτήσης, ώστε να μην συνδυάσετε προσαρμογή σε νέο προϊόν με τη δυσκολία του ταξιδιού.
Κατά την πτήση, χρησιμοποιήστε τα τεχνητά δάκρυα προληπτικά, πίνετε νερό τακτικά και αποφύγετε τον αεραγωγό απευθείας στο πρόσωπο.

Χρειάζεται διαφορετική προετοιμασία σε πολύωρη υπερατλαντική πτήση;

Σε πτήσεις άνω των έξι-επτά ωρών η σωρευτική επίδραση του ξηρού αέρα είναι πολύ πιο αισθητή, οπότε αξίζει να χρησιμοποιείτε τεχνητά δάκρυα πιο τακτικά, κάθε δύο-τρεις ώρες αντί να περιμένετε να νιώσετε ενόχληση. Σε αυτές τις πτήσεις πολλοί έμπειροι ταξιδιώτες με φακούς επαφής προτιμούν να τους βγάλουν εντελώς στα μισά της πτήσης και να φορέσουν γυαλιά για το υπόλοιπο ταξίδι.

Η αλλαγή ζώνης ώρας σε μεγάλες πτήσεις συχνά σημαίνει και πολλές ώρες ύπνου μέσα στο αεροπλάνο, κάτι που αυξάνει τον κίνδυνο να κοιμηθείτε κατά λάθος φορώντας τους φακούς — γι' αυτό η αφαίρεσή τους πριν κοιμηθείτε αξίζει να γίνει συνήθεια, ακόμη κι αν σκοπεύετε μόνο έναν σύντομο υπνάκο. Μια μικρή μάσκα ύπνου και ένα μαξιλαράκι λαιμού βοηθούν έμμεσα κι αυτά, γιατί ένας πιο άνετος ύπνος σημαίνει λιγότερο τρίψιμο των ματιών με τα χέρια, μια συνήθεια που αυξάνει τον κίνδυνο ερεθισμού όταν φοράτε φακούς επαφής.

Μετά την προσγείωση σε πολύωρη πτήση, δώστε στα μάτια σας λίγο χρόνο πριν βάλετε ξανά φακούς επαφής αν τους είχατε αφαιρέσει κατά τη διάρκεια της πτήσης· λίγες σταγόνες τεχνητού δακρύου πριν την επανατοποθέτηση βοηθούν να «ξεκουραστεί» η επιφάνεια του ματιού από τις ώρες ξηρού αέρα. Αν το ταξίδι σας περιλαμβάνει και θάλασσα, διαβάστε πρώτα γιατί οι φακοί επαφής και το νερό δεν ταιριάζουν.

Πηγές: Φακοί επαφής και αεροπλάνο: συμβουλές για το ταξίδι

American Optometric Association, Environments
aoa.org

Συχνές ερωτήσεις: Φακοί επαφής και αεροπλάνο: συμβουλές για το ταξίδι

Μπορώ να κοιμηθώ με φακούς επαφής στο αεροπλάνο;

Δεν συνιστάται να κοιμάστε με φακούς επαφής, ούτε στο έδαφος ούτε στον αέρα, εκτός αν είναι τύπος φακού εγκεκριμένος ειδικά για παρατεταμένη χρήση από τον ειδικό σας.

Επηρεάζει ο τύπος φακού (μηνιαίος ή ημερήσιος) την άνεση στην πτήση;

Οι ημερήσιοι φακοί μιας χρήσης βοηθούν σε ταξίδια, γιατί μπορείτε να τους αλλάξετε εύκολα αν ενοχληθείτε, χωρίς να χρειάζεται καθαρισμός ή θήκη κατά τη διαδρομή.

Ισχύουν οι ίδιες συμβουλές και σε πολύωρο ταξίδι με λεωφορείο ή τρένο;

Η κλιματιζόμενη, ξηρή ατμόσφαιρα κλειστού χώρου προκαλεί παρόμοια δυσφορία σε κάθε πολύωρο ταξίδι, όχι μόνο στο αεροπλάνο, οπότε οι ίδιες συμβουλές ενυδάτωσης ισχύουν.

Χρειάζομαι διαφορετική προετοιμασία σε πτήση με αλλαγή αεροπλάνου;

Σε πτήσεις με ενδιάμεσο σταθμό, ο συνολικός χρόνος έκθεσης σε ξηρό αέρα καμπίνας αθροίζεται από τα δύο σκέλη, οπότε αξίζει να χρησιμοποιείτε τεχνητά δάκρυα και στις δύο πτήσεις, όχι μόνο στη μεγαλύτερη. Η αναμονή στο αεροδρόμιο ανάμεσα στις πτήσεις δίνει επίσης μια καλή ευκαιρία να βγάλετε τους φακούς για λίγο αν αισθάνεστε ενόχληση.

Το EyeLike προμηθεύει υγρά φακών επαφής για το ταξίδι;

Τα καταστήματα Οπτικά EyeLike στο Λουτράκι και την Κόρινθο εστιάζουν σε γυαλιά οράσεως και ηλίου· για υγρά και προϊόντα φακών επαφής απευθυνθείτε στον οφθαλμίατρο ή στο φαρμακείο σας, ενώ για γυαλιά ταξιδιού επικοινωνήστε μαζί μας.